Venezuela'yı vuran çifte depremi uzmanlar yorumladı: Kahramanmaraş ve Marmara depremi benzetmesi

Venezuela, çarşamba günü 39 saniye arayla meydana gelen 7.2 ve 7.5 büyüklüğündeki iki şiddetli depremle sarsıldı.

İlk belirlemelere göre depremlerde en az 164 kişi yaşamını yitirdi, 900'ü aşkın kişi yaralandı ve yüzlerce kişi kayıp durumda bulunuyor.

Prof. Dr. Osman Bektaş: Deprem 2023 Maraş deprem çiftine benziyor

"Venezuela'da 39 saniye arayla meydana gelen M7.2 ve M7.5 depremleri, nadir görülen bir "deprem çifti" örneği oluşturdu. Sağ yanal doğrultu atımlı levha sınırında gerçekleşen sığ odaklı kırılma, geniş bir bölgede ağır hasara yol açtı. Can kaybının binlerle ifade edilmesinden endişe ediliyor. Deprem 2023 Maraş deprem çiftine benziyor."

Prof. Dr. Şener Üşümezsoy'dan Marmara depremi benzetmesi

Deprem Uzmanı Prof. Dr. Şener Üşümezsoy, katıldığı bir canlı yayında Venezuela'daki depremleri 1999 depremleriyle karşılaştırdı.

Üşümezsoy, şu değerlendirmede bulundu:

"Bu olayı anlamak için 1999 ve kasım depremlerini düşünmek gerekiyor. Önce Düzce oldu, onun etkilediği şiddetten 7.5'luk 17 Ağustos depremi oldu. Yani bunun tersi oldu. Önce 7.2'lik bir deprem oldu. Dümdüz bir fay olduğu için aynı anda kıramadığı için aynı depremin devamı olarak 7.5'luk bir deprem de oldu. Peki, bu niye oluyor diye sorarsak biz de Arap plakası Anadolu ile çarpıştığı için 6 Şubat oldu. 17 Ağustos'ta Kuzey Anadolu fayı boyunca Karadeniz doğuya gidiyordu dağları, Anadolu Batı'ya doğru gidirek bunlar arasında bir sürtüşmeden oluyor."

Karayip fay sistemi vurgusu

Üşümezsoy'a göre Venezuela açıklarında meydana gelen büyük deprem, ülkenin kuzey kıyısını izleyen sağ yönlü yanal atımlı fay sistemi üzerinde gelişti. Bu fay hattının, Güney Amerika levhası ile Karayip levhası arasındaki hareketin sonucu olarak çalıştığını belirten Üşümezsoy, depremin odaklandığı noktanın Venezuela'nın kuzey kıyısına paralel uzanan aktif fay zonunun başlangıç kesimlerinden biri olduğunu ifade etti.

Üşümezsoy, bölgedeki sismik yapının yalnızca tek bir kırıkla açıklanamayacağını belirterek, Karayip sisteminin daha geniş bir levha hareketinin parçası olduğunu vurguladı.

'Karayip havzasındaki tektonik hareketliliğin bir parçası'

Üşümezsoy, değerlendirmesinde Karayip Denizi'nin doğuya doğru hareketi, Güney Amerika kıtasının batıya yönelen ilerleyişi ve Atlantik'teki açılma dinamiğinin, Venezuela kıyıları boyunca uzanan fay sistemini aktif tuttuğunu ifade etti.

Bugünkü büyük depremin de tam olarak bu Karayip fay hattı üzerinde meydana geldiğini belirten Üşümezsoy, depremin yalnızca Venezuela özelinde değerlendirilmemesi gerektiğini söyledi.

Haiti ve çevresinde geçmişte yaşanan büyük depremleri hatırlatan Üşümezsoy, Venezuela açıklarındaki sarsıntının da yanal atımlı fay karakteri taşıdığını belirterek, bu nedenle Karayip kuşağındaki diğer büyük kırılmalarla aynı jeodinamik çerçevede değerlendirilmesi gerektiğini kaydetti.

‘40 saniye arayla ikiz deprem olması alışılmadık, il deprem stresi aktarmış’

Çarşamba günü Venezuela'yı vuran ikiz depremlerin, büyüklükleri göz önüne alındığında "zaman olarak bu kadar yakın olmaları alışılmadık" olduğunu bir uzman belirtti.

Durham Üniversitesi Yer Bilimleri Profesörü Mark Allen, Science Media Center'a yaptığı açıklamada, "İlk depremin bir fay segmentini kırmış ve stresi başka bir faya aktarmış olması muhtemel. bu fay da sırayla kırılmış ve ikinci depreme neden olmuştur" dedi.

Uzman, “Venezuela'yı vuran ikiz depremlerin, büyüklükleri göz önüne alındığında "zaman olarak bu kadar yakın olmaları alışılmadık" olduğunu kaydetti.

'Sarsıntının uzun süre devam edeceği anlamına geliyor'

Avustralya'daki Sismoloji Araştırma Enstitüsü'nde sismoloji uzmanı olan Adam Pascale ise Amerikan CNN’e yaptığı açıklamada, "7.5 büyüklüğündeki bir deprem 7.2 büyüklüğünden çok daha büyük görünmeyebilir, ancak ölçeğin çalışma şekli nedeniyle aslında iki kat daha büyük" derken ekledi.

“Bu, sarsıntının çok daha uzun süre devam edeceği anlamına geliyor çünkü önce ilk sarsıntı başladı ve ardından 40 saniye sonra daha büyük, daha uzun süreli bir sarsıntı yaşandı.”